Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

ΑΝΩ ΑΓΟΡΙΑΝΗ ΘΕΣΣΑΛΙΩΤΙΔΑΣ

Είναι χτισμένη αμφιθεατρικά στις βόρειες πλαγιές της Όθρης και της κορυφής του Ξηροβουνίου, 51 χιλιόμετρα βορειοδυτικά της Λαμίας.
Η ΑΝΩ ΑΓΟΡΙΑΝΗ ή ΠAΛHAΓOPIANH, ημιορεινό χωριό της Επαρχίας Δομοκού, αρχοντοκάθεται περήφανη και στοχαστική στη βόρεια πλευρά του Αγοριανίτικου βου­νού Αί-ΛΙΑΣ (Ξεροβούνι), παρακλάδι της Ορθρυος. Στην κορυφή του βουνού αυτού βλέ­πουμε απομεινάρια από το παλιό εκκλησάκι του Πρ. Ηλία. Φυσικά οχυρωμένη και παρά­μερη τοποθεσία η Απάνω Aγόριανη υπήρξε για πολλά χρόνια το αποκούμπι όλων των Αγοριανιτών (Aνω και Κάτω Αγόριανης)όπου τα μαύρα χρόνια της σκλαβιάς μετακινού­vταν με τα κοπάδια τους από τα οποία κυρίως αποζούσαν, στην περιοχή της για βοσκές και απόμερης ασφάλειας και προστασίας, σ' όλη τη διάρκεια της τουρκοκρατίας.
Είναι κτισμένη σε υψόμετρο 600 μέτρων. σε μια λαμπρή πετρώδη τοποθεσία με  χώμα απαλό και υγιεινό κλίμα. Βρίσκεται στο Β. Δ. Θεσσαλικό τμήμα του Ν. Φθιώτιδος, τμήμα της αρχαίας Δολοπίας. Απέχει 18 χλμ. από το Δομοκό την πρωτεύουσα της επαρ­χίας μας και συνδέεται με αμαξιτό δρόμο. που η κατάστασή του, μια και είναι ασφαλτο­στρωμένος στο σύνολό του. μπορεί να χαρακτηριστεί πολύ καλή.
Στα παλιότερα χρόνια υπήρχε μία γνωστή μεγάλη οδός (μουλαρόδρομος) η οποία άρχιζε από την πόλη του Δομοκού, περνούσε μέσα από το διαλυμένο χωριό Τσέρνη Ομβριακής, έφθανε στην Άνω Αγόριανη, συνέχιζε και οδηγούσε στα ορεινά χωριά, Κτι­μένη (Δρανίστα), Σμόκοβο και κατέληγε στο μεγάλο και ξακουστό για την εποχή εκείνη  χωριό της Ρεντίνας, Η οδός (στράτα) αυτή ήταν η μοναδική οδός στη δυτική πλευρά της Επαρχίας Δομοκού, που συνέδεε τα Άγραφα με την Ανατολική Θεσσαλία.
Γι' αυτό, στο χωριό Άνω Αγόριανη, κεφαλοχώρι τότε στα χρόνια της τούρκικης σκλαβιάς, υπήρχαν χάνια, πεταλωτήρια ζώων, σαμαράδες, σιδηρουργοί και καλοί κατα­σκευαστές τσαρουχιών. Η Άνω Αγόριανη φαίνεται γραμμένη στην ΠΡΩΤΗ ΠΡΟΘΕΣΗ ΤΗΣ ΡΕΝΤΙΝΑΣ ως ΓΟΡΙΑΝΗ μαζί με το χωριό ΒΕΛΕΣΣΙΩΤΕΣ Φ. 118 υπόφ. 6Β, που έγινε γύρω στα 1640. Το χάρτινο χειρόγραφο της αναφερόμενης ΠΡΟΘΕΣΗΣ φυλάγεται στο Μοναστήρι της Κορώνας Καρδίτσας. Το γεγονός ότι δεν υπάρχει προσδιορισμός Aνω σημαίνει ότι η Κάτω Αγόριανη δεν είχε, μάλλον, σχηματισθεί στα μέσα του 170υ αιώνα.
(Κ Σπανός ΧΡΟΝΙΚΑ ΕΠΑΡΧΙΑΣ ΔΟΜΟΚΟΥ, τόμος 7ος).
Όποιος επισκέπτης για πρώτη φορά έρχεται στην Aνω Αγόριανη, διαπιστώνει ότι δεν έκανε άδικα τον κόπο. Είναι από τα χωριά εκείνα που η ανάμνησή τους μένει βαθιά χαραγμένη κι εύχεται να του δοθεί ξανά η ευκαιρία να το επισκεφθεί. ­
lδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει ο Ι. Ν. Αγίας Παρασκευής Άνω Αγόριανης που έχει χτιστεί, σε σχήμα Βασιλικής, την Άνοιξη του 1869 επί τουρκοκρατίας, από τον τότε Αγοριανίτη εφημέριο Ιερομόναχο ΔΑΝΙΗΛ (Δημήτριο Παπάρα). Την μεγαλοπρέπεια της ιστορικής αυτής εκκλησίας δύσκολα θα την συναντήσει κανείς σε άλλο χωριό. Η διακόσμησή της περιλαμβάνει φορητές ιερές εικόνες μεγάλου σχήματος, οι οποίες αρ­χικά ανήκαν σε παλαιότερη εκκλησία. Η θαυμάσια θαυματουργή εικόνα της Αγίας Πα­ρασκευής που βρίσκεται στο Ναό αποδίδει τη σοβαρότητα και την ευσέβεια του τόπου. Επίσης κοσμείται η συγκεκριμένη εκκλησία και με αξιόλογες τοιχογραφίες , έργο του Πειραιώτη αγιογράφου Σπύρου Στεργίου (υπογράφει ως Κρης).
Ένα υπέροχο πυκνό δάσος από γερόκορμες βελανιδιές, από πουρνάρια, φυλίκια και μέλεγο αποτελούν το προσκέφαλο του χωριού. Στα πόδια του στην βουνοπλαγιά που όλο κατεβαίνει και σβήνει στην ισόπεδη βίγλα, απλώνονται πλούσια σιτοχώραφα­ τώρα τα χωράφια αυτά αρδεύονται και καλλιεργείται βαμβάκι, ντομάτες κλπ.
Τα σπίτια του χωριού  μονώροφα και διώροφα, σε αμφιθεατρική διάταξη έχουν από­λυτη θέα προς τη Θεσσαλική πεδιάδα και έτσι η Ανω Αγόριανη φαντάζει πραγματικά«μπαλκόνι" της Θεσσαλίας. Από το χωριό μπορεί κανείς να ιδεί καθαρά προς τα Β.Δ. τα Μετέωρα με τα μοναστήρια, βορειότερα τον μεγαλόπρεπο Όλυμπο και Β.Α. την κορυφή του Πηλίου.
Η οικονομία του χωριού μέχρι τα πρόσφατα Xρόνια  ήταν κλειστή οικογενειακή, αυτοκαταναλωτική. Οι πρόγονοί μας για τα βιοποριστικά τους, είχαν την δυνατότητα να ασχολούνται με τρία επαγγέλματα: του γεωργού, του κτηνοτρόφου και του ψαρά στη λίμνη Ξυνιάδος. Ακόμα ανθούσε η οικιακή "υφαντική", οι γνωστοί μας αργαλειοί που σιγά - σιγά ξεχνιούνται. Μαζί τους χάθηκε και η δίμητη ανδρική φορεσιά κι η ομορφοκέ­ντητη φορεσιά της Αγοριανίτισσας γυναίκας. Δημογραφικά-η Ανω Αγόριανη παρουσιάζει την παρακάτω κίνηση.
Το 1896 105κατ. το 1907  206 κατ. το 1961 365 κατ το 1991 200 κατ.

Σχόλια

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Τα 10 μεγαλύτερα ποτάμια της Ελλάδας

Αλιάκμονας
Βρίσκεται στη Δ. Μακεδονία και είναι ο μεγαλύτερος ποταμός της Ελλάδας με μήκος 297 χλμ. και βρίσκεται ολόκληρος σε ελληνικό έδαφος. Οι άλλοι μεγάλοι ποταμοί (Έβρος, Νέστος και Αξιός) πηγάζουν σε ξένα εδάφη. Το όνομά του είναι σύνθετο και προέρχεται από το άλς (άλας, θάλασσα) και από το άκμων (αμόνι). Μια αρχαία παράδοση λέει ότι όσα πρόβατα έπιναν νερό από τον Αλιάκμονα άλλαζαν χρώμα και γίνονταν λευκά. Η παράδοση αυτή επιβεβαιώνεται από μια καταγραφή του Λατίνου συγγραφέα Πλινίου (23-79 μ.Χ.), που μεταφρασμένη από τα λατινικά, λέει: «Επίσης στη Μακεδονία, όσοι θέλουν να έχουν πρόβατα άσπρα πηγαίνουν στον Αλιάκμονα, όσοι δε μαύρα στον Αξιόν». Ο Αλιάκμονας, πριν γίνει το φράγμα της εκτροπής του (δεκαετία του 1950), δεν είχε σταθερή κοίτη. Συχνά πλημμύριζε και σχημάτιζε εκτεταμένα έλη. Ο ποταμός πηγάζει από τα βουνά Βέρνο, Γράμμο και Βόιο, στα σύνορα της χώρας με την Αλβανία, και εκβάλλει στο Θερμαϊκό κόλπο μεταξύ της Θεσσαλονίκης και της Κατερίνης. Σχεδόν σε όλο…

Κάστρο Πελασγίας (αρχ. Λάρισα Κρεμαστή) (Πελασγία)

Περιγραφή:
Σώζεται οχυρωματικός περίβολος πάχους 2,50 - 2,90 μ., που ταυτίζεται με την ακρόπολη της αρχαίας πόλης των Φθιωτών Αχαιών, Λάρισας Κρεμαστής. Είναι οικοδομημένος κατά το τραπεζιόσχημο και ισοδομικό σύστημα τοιχοποιΐας, χρονολογείται στον 5ο και τον 4ο αιώνα π.Χ., και φέρει ανά διαστήματα πύργους, τρεις πύλες και μία πυλίδα (πλάτους 1,36 μ.).
Υπηρεσιακή Μονάδα: ΙΔ΄ Εφορεία Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων

Τ.Κ. 35013, Πελασγία (Νομός Φθιώτιδος)

Τηλέφωνο: +30 22310 29992
Φαξ: +30 22310 46106
Email: protocol@idepka.culture.gr


Πηγή



-->

Η Μονή Ελεούσης Ξυνιάδος Δομοκού, εόρτασε την εύρεση της Ιεράς Εικόνος

Την εύρεση της θαυματουργού Εικόνος της Παναγίας Ελεούσης στην ομώνυμη Ιερά Μονή της Ξυνιάδος εόρτασε η Ιερά Μητρόπολη μας κατά το διήμερο 20 και 21 Ιουνίου με κάθε λαμπρότητα και τη συμμετοχή χιλιάδων προσκυνητών από την Θεσσαλία και άλλα διαμερίσματα της Ελλάδος, οι οποίοι ιδιαιτέρως ευλαβούνται την Παναγία Ελεούσα. Ο φετινός εορτασμός πραγματοποιήθηκε με την παρουσία του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Θηβαΐδος κ. Πορφυρίου και του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου μας κ. Νικολάου. Την παραμονή της εορτής τελέσθηκε Μέγας Πανηγυρικός Εσπερινός στον οποίο εχοροστάτησε ο Σεβασμιώτατος Θηβαΐδος με τη συμμετοχή πολλών Ιερέων από την Φθιώτιδα και από άλλες Μητροπόλεις που εν τω μεταξύ είχαν έρθει με πολλά λεωφορεία.   Κατά την διάρκεια της αρτοκλασίας που έγινε στη φιάλη της Ιεράς Μονής ο Σεβασμιώτατος Ποιμενάρχης μας κ. Νικόλαος προσεφώνησε τον Σεβασμιώτατο κ. Πορφύριο, τον ευχαρίστησε για την παρουσία του και αφού αναφέρθηκε δι’ ολίγον στην ιστορία της ιεράς Εικόνος τον παρεκάλεσε να κηρύξει τον …